Historia szkoły - Zespół Szkół Nr 11

Przejdź do treści

Menu główne:

O Szkole
Z przeszłości

11 marca 1932 roku Sejm Rzeczypospolitej Polskiej uchwalił reformę oświaty. Opracowana i wcielona w życie przez Janusza Jędrzejewicza – ówczesnego Ministra Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, reforma była efektem dążeń władz Polski do opanowania chaosu w szkolnictwie, będącego pozostałością po czasach zaborów. Obejmowała ona nie tylko szkolnictwo powszechne, ale również szkolnictwo zawodowe. Wychodząc naprzeciw zapotrzebowaniu na wykwalifikowanych robotników w całej Polsce, w porozumieniu z władzami powiatowymi powstają szkoły zawodowe. Mają one kształcić głównie młodzież z rodzin robotniczych i chłopskich.
Dzieje Zespołu Szkół nr 11 w Warszawie sięgają roku 1933,kiedy to została założona Publiczna Szkoła Dokształcająca Zawodowa nr 8, przy ulicy Skaryszewskiej 8 na Pradze. Organizacyjnie szkoła podlegała bezpośrednio Zarządowi Miejskiemu Miasta Stołecznego Warszawy
– Wydział Oświaty i Kultury, który mieścił się przy ul. Koszykowej nr 8. Pierwszym dyrektorem placówki był Marian Leoncjusz Mokrzycki, nauczyciel arytmetyki i księgowości. W szkole pracował mgr Zygmunt Jaszczur, który zginął w Oświęcimiu w 1942 roku, sekretarzem szkoły był Zenon Wiśniewski.
Uczniowie tej szkoły pochodzili z rodzin robotniczych, pracowali zarobkowo, a raz w tygodniu, najczęściej w niedzielę, uczęszczali do szkoły. Później systematycznie wydłużano ilość zajęć lekcyjnych, przed wojną były to 2-3 popołudnia w tygodniu tj. około 12 godzin. Średnio w każdym roku szkolnym naukę rozpoczynało około 280 uczniów. Podstawowym celem szkoły było wychowanie i wykształcenie młodych ludzi oraz umożliwienie im zdobycie zawodu.
1 września 1939 roku do Polski wkroczyli Niemcy, hitlerowskie bomby spadły na Warszawę – zaczęła się II wojna światowa.
W Generalnym Gubernatorstwie zlikwidowano wszystkie szkoły średnie i wyższe, w tym Szkołę Dokształcającą nr 8. Pozostawiono szkoły podstawowe i niektóre zawodowe z okrojonym programem nauczania i zakazem uczenia literatury, historii i geografii. Szkoły zawodowe miały dostarczać robotników gospodarce niemieckiej. Nastały trudne lata okupacji, bieda, strach przed wszechobecnym terrorem. Niemiecka organizacja szkolnictwa opierała się na przedwojennych urzędach oświaty, którymi kierowali Niemcy, stopniowo zmniejszając w nich liczbę zatrudnionych Polaków i zakres ich kompetencji.
Nauczyciele polscy odważnie i natychmiast przeciwstawili się woli wroga. Początkowo spontanicznie i żywiołowo, a następnie w sposób zorganizowany podjęli pracę nad utrzymaniem pełnej polskości w szkolnictwie jawnym, dozwolonym oraz nad zapoczątkowaniem i kontynuowaniem szkolnictwa tajnego na szczeblu średnim i wyższym.
W końcu października 1939 roku w Warszawie zostaje powołana Tajna Organizacja Nauczycielska, w jej skład wchodzi Związek Nauczycielstwa Polskiego i pięć innych organizacji nauczycielskich. Głównym zadaniem TON było stworzenie konspiracyjnego systemu nauczania, który miał objąć dzieci, młodzież szkół średnich i studentów. Ustalono zasady organizacyjne i programy nauczania. Była to jedna z form walki z okupantem, nie chciano dopuścić do tego, żeby polska młodzież stała się siłą roboczą dla Niemców i zaprzepaściła szansę na zdobycie wykształcenia.
Otwieranie nowych szkół zawodowych w 1940 roku (za zgodą władz niemieckich) pomagało w zakonspirowaniu tajnego nauczania na terenie Warszawy. Jedną z takich szkół była Obowiązkowa Szkoła Zawodowa nr 14, mieszcząca się przy ul. Targowej 12, której dyrektorem był mgr Feliks Zarod, a sekretarkami panie Przymowa i Borkowska. W planach organizacyjnych szkoły, komplety tajnego nauczania umieszczano jako tzw. Handlówki. Rady Pedagogiczne szkół firmowanych przez Obowiązkową Szkołę Zawodową nr 14, odbywały się przy ul. Targowej 12, przy ul. Królewskiej 16, na Starym Mieście w mieszkaniu Heleny Sunkiewicz i innych zakonspirowanych punktach Warszawy.
Pod szyldem Obowiązkowej Szkoły Zawodowej nr 14, konkurentki Publicznej Szkoły Dokształcającej Zawodowej nr 8, ukrywano następujące ośrodki tajnego nauczania:
• Gimnazjum i Liceum im. Łabusiewicz – Majewskiej (dyrektor
- Władysław Majewski),
• Gimnazjum i Liceum im. Władysława IV (dyrektor
- dr Zygmunt Usarek),
• Stowarzyszenie Szkół Handlowych z ul. Szerokiej(dyrektor
- p. Lipa),
• Szkołę Handlową i Liceum Koła Prażan z ul. Brzeskiej 9 (dyrektor - mgr Alina Witakowska),
• Szkołę Handlową z ul. Łukiskiej 19 (dyrektor - J. Baculewski),
• Obowiązkową Zasadniczą Szkołę Handlowąz ul. Wrze-sińskiego 9 (kierownik - A. Pietrzak),
• Obowiązkową Zasadniczą Szkołę Handlową na Żoliborzu(kierowali nią B. Lewandowska i K. Szedlaczek),
• Towarzystwo Krzewienia Wiedzy Handlowejz ul. Królewskiej nr 16 (dyrektorem była p. Kamińskai Marian Mokrzycki
- pierwszy dyrektor naszej szkoły).
We wrześniu 1940 roku, przy ul. Królewskiej 16 rozpoczęły działalność prywatne szkoły handlowe – dzienne i wieczorowe, pod nazwą Zakłady Naukowe Heleny Grabowskiej. Ich dyrektorem został Marian Mokrzycki, przedwojenny dyrektor Publicznej Dokształcającej Szkoły Zawodowej nr 8. Wielu uczniów ze zlikwidowanych szkół mogło się znowu uczyć.
Dzięki staraniom dyrektora, czteropiętrowa kamienica, zniszczona we wrześniu 1939 roku, została zabezpieczona i częściowo wyremontowana. Nadzór nad remontem sprawował osobiście dyrektor Mokrzycki. Jak wspominali po wojnie jego współpracownicy, pozwoliło to na wykonanie, w celach konspiracyjnych, zamaskowanych pomieszczeń. W budynku szkoły prawdopodobnie umieszczona była radiostacja, odbywała się też produkcja granatów ET- 40, zwanych „filipinkami”. Pod przykrywką szkoły działała również tajna podchorążówka. Mimo donosów do Gestapo, tajne komplety, działalność artystyczna, a także działalność dywersyjna na ul.Królewskiej 16, aż do wybuchu Powstania Warszawskiego nie zostały zdekonspirowane. O całej działalności wiedział tylko jeden człowiek, a był nim dyrektor Marian Mokrzycki.
Nauczyciele w czasie wojny z wielkim poświęceniem wykonywali swoją misję. Mimo niebezpieczeństwa i groźby wykrycia tajnych kompletów kształcili, wychowywali, uczyli patriotyzmu, koleżeństwa, niesienia pomocy bez względu na okoliczności, zgodnie z hasłem:
„Każdy Polak przez swą postawę, na każdym miejscu i w każdym czasie ma przyczynić się do zwycięstwa.”
W styczniu 1945 roku Warszawa została wyzwolona. W lutym 1945 roku, dzięki staraniom pedagogów wznowiła swą działalność Publiczna Szkoła Dokształcająca nr 8, przy ul. Targowej 12, w 1949 roku przemianowanana Zasadniczą Szkołę Handlową. Dyrektorem był Feliks Zarod. Ludność Warszawy w okresie powojennym borykała się z ogromnymi problemami lokalowymi, podobnie było z placówkami oświatowymi. W 1948 zajęcia lekcyjne odbywały się dodatkowo w budynku przy ulicy Grochowskiej 338, a w latach 1949-1952 przy ulicy Brzeskiej 9. W tym czasiew Zasadniczej Szkole Handlowej pracowali: Apolonia Pietrzak (OTH), Zofia Malasek (towaroznawstwo), Jan Brzozowski (księgowość), Zbigniew Klepacki (arytmetyka gospodarcza), Stefania Milewicz (reklama), Jadwiga Piekarska (język polski), Bronisława Kornat (geografia), Roman Leszczyński (WO), Czesława Pietrzak (sekretarz szkoły).
W 1952 roku wszystkie szkoły zawodowe oddano Centralnemu Zarządowi Szkolnictwa Zawodowego, a ten w porozumieniu z władzami m.st. Warszawy, oddawał placówki właściwemu ministerstwu lub jelikwidował. Nasza szkoła również została zlikwidowana i wlatach
1952-1958 w jejfunkcjonowaniunastąpiła przerwa.
Szkoła wznowiła działalność w roku szkolnym 1959/1960 jako Zasadnicza Szkoła Handlowa nr 5, w baraku przy ul. Karola Wójcika 23/25. Przez następne kilkanaście lat borykała się z problemami lokalowymi, lekcje odbywały się na dwie zmiany, wyposażenie było bardzo skromne, nie było sali gimnastycznej ani boiska.

Podczas lekcji, w głębi dyrektor Feliks Zarod
Ze względu na dużą liczbę oddziałów – 26, część klas umieszczono w budynku szkoły podstawowej przy ulicy Sierakowskiego.Pomimo ogromnych trudności lokalowych, szkoła kształciła młodzież, która podejmowała pracę w warszawskich placówkach handlowych.Nauczyciele, w miarę możliwości, poza lekcjami starali się zapewnić uczniom ciekawe i rozwijające zajęcia dodatkowe.

Spływ Dunajcem
W wolnym czasie młodzież działała w Spółdzielni Uczniowskiej, organizowała zbiórki harcerskie, wyjeżdżała na wycieczki, wędrówki i spływy kajakowe.
W 1966 roku szkołę przeniesiono do budynku przy ul. Karola Wójcika 5a (obecnie budynek zajmowany przez Urząd Marszałkowski przy ul. Ks. Ignacego Kłopotowskiego nr 5).
W tym czasie w szkole uczyli: K. Stypułkowski, p. Rudawski, A. Witakowska, Z. Malasek, , D. Rudzińska, E. Pałosz, E. Drewniak, K. Brzozowski, T. Sztyk, A. Niedźwiecki, A. Bogaj, J. Andrzejewski, A. Gensler, E. Kuczyński, M. Królak, K. Turmończuk, H. Mioduszewska, D. Przybyłowicz. B. Plewinska, B. Libiszowska-Romankiewicz. J. Syta, B. Gawęda, M. Wąsowicz-Sopoćko, M. Mastalerczuk, A. Tralik, T. Kopeć, K. Gładysz, R. Daduń, J. Łada, W. Lewandowska-Masiak, A. Wasilewski, K. Justyńska, p. Lachowicz, H. Rawdanowicz, A. Szczepecki, H. Ridel-Jankowska. Ze względu na fatalny stan kamienicy przy ul. Karola Wójcika 5a, w roku szkolnym 1971/72 placówkę przeniesiono na ul. Kawęczyńską 49, do dawnego budynku seminarium duchownego. Ten budynek był wyposażony w salę gimnastyczną i większą liczbę sal lekcyjnych, ale było to tylko miejsce tymczasowe.

Dzień Nauczyciela, na pierwszymplanie, od prawej nauczycielki W-f B. Libiszowska-Romankiewicz i D. Przybyłowicz-Urban.
Od 1 września 1972 roku nasza szkoła przenosi się do obecnego budynku, przy ul. Ratuszowej 13. W budynku tymwcześniej mieściła się szkoła podstawowa nr 44, którą dołączono do szkoły podstawowej nr 258 przy ul. Brechta.
Otrzymanie nowej lokalizacji zbiegło się ze zmianami personalnymiw historii naszej szkoły. Po kilkudziesięciu latach pracy, zaangażowania w wychowanie młodzieży i kierowania szkołą, dyrektor Feliks Zarod przeszedł na emeryturę. Zastąpił go dotychczasowy wicedyrektor mgr Alfred Szczepecki.
Zasadniczą Szkołę Handlową nr 5 przekształcono w Zasadniczą Szkołę Zawodową nr 17. W 1972 roku otworzono nową szkołę – Liceum Zawodowe nr 12, które kształciło w zawodzie sprzedawca-magazynier. Ten kierunek kształcenia i możliwość uzyskania średniego wykształcenia oraz matury,spotkał się z ogromnym zainteresowaniem młodzieży, w najlepszych okresach uczyło się w tej szkole ok. 1200 uczennic.
Nierozerwalną częścią kształcenia była praktyczna nauka zawodu, w ZSZ – 3 dni w tygodniu i w LZ – 2 dni w tygodniu. Nad praktykami czuwał kierownik praktyk zawodowych, którym w 1983 roku została p. Halina Rawdanowicz – autorka podręczników z towaroznawstwa. Nauczycielom przedmiotów zawodowych szczególnie zależało, aby uczennice odbywały zajęcia praktyczne w renomowanych placówkach handlowych, a takimi były sklepy należące do Społem WSS Praga Północ i Praga Południe. Uczniowie Liceum Zawodowego odbywali również praktyki w Konsumach i magazynach Społem WSS przy ul. Marynarskiej. W latach 70-tych ponad80 % naszych absolwentów zasilało grono pracowników Społem Warszawskiej Spółdzielni Spożywców. Szkoła współpracowała ściśle z placówkami handlowymi, organizowała konkursy i olimpiady wiadomości zawodowych, a ich przebieg relacjonowała nawet prasa branżowa, chwaląca poziom wykształcenia przyszłych sprzedawczyń. W kolejnych latach szkoła rozpoczęła współpracę z Domami Towarowymi „Centrum”, uczennice odbywały szkolenie praktyczne w „Sawie” i „Warsie” przy ul. Marszałkowskiej, a ich praca była wysoko oceniana przez instruktorów i klientów. Nasi uczniowie praktykowali tam, aż do zlikwidowania tej placówki. W kolejnych latach miejscami, w których odbywała się praktyczna nauka zawodu były: PGR Bródno, „Moda Polska”, „Cepelia”, SDH „Sezam”, Składnica Harcerska i inne.
Wraz z powstaniem nowej szkoły grono pedagogiczne poszerzyło się o nowych nauczycieli. W 1972 roku rozpoczęli pracę:
G. Korcyl- Zakrzewska (geografia), D. Liberadzka (historia), I. Suchner (matematyka), M. Kobiela (towaroznawstwo),B. Osińska (język rosyjski), E. Przymusiała (język polski), B. Złotkowska, J. Wójcikiewicz (język polski), I. Przybysz, (język niemiecki),C. Lulkiewicz (towaroznawstwo), J. Łupież (OTH), M. Bujanowicz (rachunkowość), A. Bacińska (ekonomia), E. Belka (matematyka), M. Niewiadomska (matematyka), A. KulczyńskI (geografia), M. Mazur (język polski), B. Wiesiołek (chemia), M. Dembowska, S. Boczek (matematyka), J. Wieczorek (matematyka), I. Sobocińska (arytmetyka gospodarcza).


 
Copyright 2015. All rights reserved.
Wróć do spisu treści | Wróć do menu głównego